Het medisch ketogeen dieet voor epilepsie (KDT) is een strikt medisch gesuperviseerd dieet dat specifiek wordt ingezet bij de behandeling van therapieresistente epilepsie, vooral bij kinderen. Het verschilt wezenlijk van het populaire keto-dieet doordat het onder strikte medische begeleiding wordt gevolgd, met nauwkeurige berekeningen van macronutrienten. Het dieet bestaat voor ongeveer 90% uit vet, met sterk beperkt eiwit en minimale koolhydraten, waardoor het lichaam in een permanente staat van ketose wordt gebracht. Het is ook geindiceerd bij GLUT1-deficientiesyndroom en pyruvaatdehydrogenasedeficientie. Dit dieet wordt al sinds de jaren 1920 gebruikt en is een van de oudste en best onderbouwde dieettherapieen in de neurologie.
Wat eet je wel?
- Zeer hoog vetgehalte voedingsmiddelen (90% van calorieen)
- Boter, room, olie (kokosolie, MCT-olie)
- Beperkte hoeveelheden vlees en vis
- Beperkte hoeveelheden groenten (laag in koolhydraten)
- Eieren (in beperkte hoeveelheden)
- Kaas en volle zuivel (nauwkeurig afgewogen)
- Noten (in zeer kleine hoeveelheden)
- Speciale ketogene formules en supplementen
Wat vermijd je?
- Vrijwel alle koolhydraatbronnen
- Brood, pasta, rijst en granen
- Suiker in alle vormen
- De meeste soorten fruit
- Zetmeelrijke groenten (aardappelen, mais)
- Peulvruchten
- Snoep, koekjes en gebak
- Frisdranken en vruchtensappen
- Bewerkte voeding
Voordelen
- Bewezen effectief bij therapieresistente epilepsie (50% aanvalsreductie bij meer dan helft van patienten)
- Kan bij sommige patienten aanvalsvrij maken
- Erkend door internationale neurologische richtlijnen
- Kan medicatie verminderen of overbodig maken
- Effectief bij specifieke metabole aandoeningen (GLUT1-deficientie)
- Langjarig wetenschappelijk bewijs sinds de jaren 1920
Nadelen
- Extreem restrictief en moeilijk vol te houden
- Vereist strikte medische begeleiding en regelmatige bloedcontroles
- Risico op nierstenen, hyperlipidemic en groeistoornissen bij kinderen
- Voedingstekorten vereisen suppletie (calcium, vitamine D, selenium)
- Kan maagdarmklachten veroorzaken (obstipatie, misselijkheid)
- Sociaal zeer belemmerend, vooral voor kinderen
- Elke maaltijd moet nauwkeurig worden gewogen en berekend
- Risico op metabole acidose bij verkeerd gebruik
Wetenschappelijke onderbouwing
Het medisch ketogeen dieet voor epilepsie heeft een uitstekende wetenschappelijke onderbouwing. Een Cochrane review (2020) bevestigt dat het dieet effectief is bij kinderen met therapieresistente epilepsie, met meer dan 50% aanvalsreductie bij de helft van de patienten. De International League Against Epilepsy (ILAE) erkent het als een evidence-based behandeling. Meerdere gerandomiseerde gecontroleerde studies, waaronder een landmark RCT in The Lancet Neurology (2008), bevestigen de effectiviteit. Het dieet is ook opgenomen in de richtlijnen van de Epilepsy Foundation en wordt wereldwijd toegepast in gespecialiseerde epilepsiecentra.
Bekende boeken
Ketogenic Diets: Treatments for Epilepsy and Other Disorders
The Keto Cure
Fighting Back with Fat
Bronnen
- Epilepsy Foundation
- BDA UK
- PMC: Ketogenic Diet and Epilepsy
- The Lancet Neurology: Randomised controlled trial of ketogenic diet in epilepsy (2008)